| ຫວຽດນາມນັບມື້ນັບປະກອບສ່ວນຢ່າງເປັນຮູບປະທຳຕໍ່ບັນດາວິທີແກ້ໄຂລະດັບໂລກ ທ່ານ ຟ້າມຢາຕູກ, ຮອງນາຍົກລັດຖະມົນຕີຜູ້ປະຈຳ ຈະໄປຢ້ຽມຢາມ ແລະ ເຮັດວຽກຢູ່ລາວ |
 |
| ວາລະປະຊຸມເຕັມຄະນະ 1 ໃນຂອບເຂດເວທີປາໄສຊຽງຊານ ປັກກິ່ງ ຄັ້ງທີ 13. |
ຕາມປະຕູຂໍ້ມູນເອເລັກໂຕຣນິກຂອງກະຊວງປ້ອງກັນຊາດ, ເວທີປາໄສຊຽງຊານ ປັກກິ່ງ ຄັ້ງທີ 13 ຈັດຂຶ້ນແຕ່ວັນທີ 15-17/9 ພາຍໃຕ້ຫົວຂໍ້ “ສ້າງຄວາມເຫັນພ້ອມກ່ຽວກັບສະຖຽນລະພາບ, ຮ່ວມກັນຊຸກຍູ້ການບໍລິຫານຄວາມໝັ້ນຄົງ”, ເປັນຂີດໝາຍ 20 ປີແຫ່ງການຈັດເວທີປາໄສ.
ເວທີປາໄສມີຄະນະຜູ້ແທນທາງການເກືອບ 100 ຄະນະ ພ້ອມດ້ວຍບັນດາຊ່ຽວຊານ, ນັກວິຊາການ ທີ່ມາຈາກຫຼາຍປະເທດ, ພາກພື້ນ ແລະ ອົງການສາກົນ, ໃນນັ້ນ ມີເຈົ້າໜ້າທີ່ລະດັບລັດຖະມົນຕີຂຶ້ນໄປ ແລະ ຜູ້ນຳກອງທັບບັນດາປະເທດຫຼາຍກວ່າ 60 ຄົນ. ລາຍການປະກອບມີ 2 ວາລະປະຊຸມເຕັມຄະນະ ແລະ 8 ວາລະປະຊຸມຄຽງຄູ່.
ກ່າວຄຳປາໄສເປີດ, ພົນໂທ ຕົ່ງຈຸນ, ລັດຖະມົນຕີກະຊວງປ້ອງກັນຊາດຈີນ ເນັ້ນໜັກເຖິງຄວາມຈຳເປັນໃນການສ້າງໂລກຫຼາຍຂົ້ວທີ່ສະເໝີພາບ, ເປັນປະໂຫຍດສຳລັບທຸກຝ່າຍ, ບົນພື້ນຖານຄວາມເຫັນພ້ອມ, ການຮ່ວມມື ແລະ ຕ່າງຝ່າຍຕ່າງຊະນະ.
ທ່ານ ຕົ່ງຈຸນ ໄດ້ຍົກອອກບັນດາທິດທາງ ປະກອບມີ ເພີ່ມທະວີການຮ່ວມມືຮອບດ້ານ, ຮັກສາສະຖຽນລະພາບຜ່ານລັດທິຫຼາຍຝ່າຍ, ປົກປ້ອງລະບົບສາກົນທີ່ມີສະຫະປະຊາຊາດຢູ່ໃນຖານະໃຈກາງ, ປ້ອງກັນຄວາມສ່ຽງຈາກບົດຮຽນທາງປະຫວັດສາດ, ແກ້ໄຂບັນດາບັນຫາຜ່ານການສົນທະນາ ແລະ ການປຶກສາຫາລື, ຊຸກຍູ້ຄວາມໝັ້ນຄົງຕິດພັນກັບການພັດທະນາ ແລະ ເຮັດໃຫ້ການຮ່ວມມືເລິກເຊິ່ງຍິ່ງຂຶ້ນດ້ວຍບັນດາການກະທຳທີ່ເປັນຮູບປະທຳ.
ກ່າວຄຳປາໄສທີ່ວາລະປະຊຸມເຕັມຄະນະ 1 ພາຍໃຕ້ຫົວຂໍ້ “ລະບຽບສາກົນ ແລະ ສະຖຽນລະພາບຍຸດທະສາດ”, ພົນເອກ ຟານວັນຢາງ ເຫັນວ່າ ໂລກພວມຜ່ານບັນດາການປ່ຽນແປງທີ່ມີລັກສະນະຫັນປ່ຽນຢ່າງສຳຄັນ, ສັບສົນ ແລະ ຄາດຄະເນໄດ້ຍາກ. ໃນຂະນະທີ່ສັນຕິພາບ, ສະຖຽນລະພາບ ຍັງເປັນຄວາມປາຖະໜາຮ່ວມຂອງປະຊາຄົມສາກົນ, ການປະທະກັນທາງທະຫານຍັງຄົງເກີດຂຶ້ນຢູ່ຫຼາຍແຫ່ງ, ກົດໝາຍສາກົນຍັງບໍ່ທັນໄດ້ຮັບການເຄົາລົບຢ່າງຄົບຖ້ວນ, ການແຂ່ງຂັນຍຸດທະສາດ, ການດຶງດູດ ແລະ ເຕົ້າໂຮມກຳລັງ ຍັງຄົງມີຢູ່ຢ່າງແຜ່ຫຼາຍ.
ພົນເອກ ຟານວັນຢາງ ເຫັນວ່າ ການຊຸກຍູ້ລັດທິຫຼາຍຝ່າຍ ໝາຍເຖິງການມຸ່ງໄປສູ່ລະບຽບສາກົນທີ່ຍຸຕິທຳ, ກວມລວມ, ອີງໃສ່ກົດໝາຍ ແລະ ບັນດາສະຖາບັນສາກົນ.
 |
| ທ່ານ ພົນເອກ ຟານວັນຢາງ ກ່າວຄຳປາໄສທີ່ເວທີປາໄສຊຽງຊານ ປັກກິ່ງ ຄັ້ງທີ 13. |
ຕາມພົນເອກ, ເພື່ອສ້າງລະບຽບດັ່ງກ່າວ ຈຳເປັນຕ້ອງມີສະຖຽນລະພາບຍຸດທະສາດ, ໃນນັ້ນ ສະພາບແວດລ້ອມສັນຕິພາບໄດ້ຮັບການຮັບປະກັນ, ບັນດາປະເທດມີຄວາມສະເໝີພາບ, ເຄົາລົບເຊິ່ງກັນແລະກັນ, ຮ່ວມມືແບບຕ່າງຝ່າຍຕ່າງມີຜົນປະໂຫຍດ ແລະ ແກ້ໄຂບັນດາບັນຫາດ້ວຍການສົນທະນາ ບົນພື້ນຖານກົດໝາຍສາກົນ, ກົດບັດສະຫະປະຊາຊາດ ແລະ ບັນດາຄຳໝັ້ນສັນຍາຂອງພາກພື້ນ.
ເພື່ອປັບປຸງພື້ນຖານຂອງລະບຽບສາກົນ ແລະ ສ້າງສະຖຽນລະພາບຍຸດທະສາດ, ພົນເອກ ຟານວັນຢາງ ໄດ້ຍົກອອກ 4 ບັນຫາພື້ນຖານ.
ປະການທີໜຶ່ງ, ບັນດາປະເທດຈຳເປັນຕ້ອງສະແດງເຈດຕະນາດີ, ຄວາມຈິງໃຈ, ສ້າງຄວາມໄວ້ວາງໃຈທາງຍຸດທະສາດ ແລະ ຮ່ວມແບ່ງປັນຄວາມຮັບຜິດຊອບ. ພົນເອກ ເຫັນວ່າ ການຂາດເຈດຕະນາດີ ອາດນຳໄປສູ່ການປະເຊີນໜ້າ, ການຂາດຄວາມໄວ້ວາງໃຈ ອາດກໍ່ໃຫ້ເກີດຄວາມສົງໄສ, ສ່ວນການຂາດຄວາມຮັບຜິດຊອບ ອາດນຳໄປສູ່ຄວາມເມີນເສີຍຕໍ່ບັນດາບັນຫາຮ່ວມ.
ທ່ານເນັ້ນໜັກເຖິງບົດບາດ, ຄວາມຮັບຜິດຊອບຂອງບັນດາປະເທດໃຫຍ່, ພ້ອມທັງຢືນຢັນວ່າ ບໍ່ວ່າຈະເປັນປະເທດໃຫຍ່ ຫຼື ນ້ອຍ, ບັນດາປະເທດລ້ວນແຕ່ຈຳເປັນຕ້ອງເຄົາລົບເອກະລາດ ແລະ ຜົນປະໂຫຍດອັນຊອບທຳຂອງກັນ, ບໍ່ສະແຫວງຫາຄວາມໝັ້ນຄົງໃຫ້ແກ່ຕົນເອງ ດ້ວຍການກໍ່ຄວາມບໍ່ສະຖຽນໃຫ້ແກ່ປະເທດອື່ນ ແລະ ບໍ່ປ່ອຍໃຫ້ການແຂ່ງຂັນຫຼຸດແຄບພື້ນທີ່ຮ່ວມມື.
ປະການທີສອງ, ກົດໝາຍສາກົນ, ໃນນັ້ນ ມີກົດບັດສະຫະປະຊາຊາດ ຈຳເປັນຕ້ອງໄດ້ຮັບການເຄົາລົບ ແລະ ຖືເປັນພື້ນຖານໃນການປັບປຸງສາຍພົວພັນລະຫວ່າງບັນດາປະເທດ. ຕາມພົນເອກ ຟານວັນຢາງ, ຖ້າບໍ່ຮັບປະກັນຫຼັກການນີ້ ກໍຈະເປັນການຍາກທີ່ຈະສ້າງລະບຽບສາກົນ ແລະ ສະຖຽນລະພາບຍຸດທະສາດທີ່ຍຸຕິທຳ, ກວມລວມ.
ປະການທີສາມ, ຈຳເປັນຕ້ອງສົ່ງເສີມບົດບາດຂອງບັນດາກົນໄກຫຼາຍຝ່າຍ, ໃນນັ້ນ ສະຫະປະຊາຊາດຮັກສາຖານະໃຈກາງໃນການບໍລິຫານຄວາມໝັ້ນຄົງໂລກ. ຢູ່ພາກພື້ນອາຊີ - ປາຊີຟິກ, ASEAN ມີບົດບາດໃຈກາງໃນການກຳນົດຮູບຮ່າງໂຄງສ້າງພາກພື້ນ, ຮັກສາສັນຕິພາບ, ສະຖຽນລະພາບ, ປ້ອງກັນຂໍ້ຂັດແຍ່ງ, ຊຸກຍູ້ການສົນທະນາ ແລະ ສ້າງຄວາມໄວ້ວາງໃຈ.
ພົນເອກ ຟານວັນຢາງ ຢືນຢັນວ່າ ຫວຽດນາມເຄົາລົບ ແລະ ປະຕິບັດຢ່າງຄົບຖ້ວນສະເໝີ ຖະແຫຼງການວ່າດ້ວຍການປະພຶດຂອງບັນດາຝ່າຍຢູ່ທະເລຕາເວັນອອກ (DOC), ພ້ອມທັງປາຖະໜາໃຫ້ເລັ່ງລັດຂະບວນການເຈລະຈາປະມວນກົດລະບຽບການປະພຶດຢູ່ທະເລຕາເວັນອອກ (COC) ທີ່ມີຜົນບັງຄັບໃຊ້, ມີປະສິດທິຜົນຕົວຈິງ ແລະ ສາມາດປະຕິບັດໄດ້.
ສຳລັບບັນຫາທະເລຕາເວັນອອກ, ຫວຽດນາມຍຶດໝັ້ນການແກ້ໄຂດ້ວຍມາດຕະການສັນຕິ, ບົນພື້ນຖານເຄົາລົບກົດໝາຍສາກົນ, ໃນນັ້ນ ມີສົນທິສັນຍາສະຫະປະຊາຊາດວ່າດ້ວຍກົດໝາຍທະເລ ປີ 1982 (UNCLOS 1982).
ປະການທີສີ່, ຈຳເປັນຕ້ອງເພີ່ມທະວີຄວາມສາມັກຄີ, ຄວາມເຫັນພ້ອມ, ການຊ່ວຍເຫຼືອ ແລະ ການແບ່ງປັນ. ໃນສະພາບການທີ່ບັນດາປະເທດນັບມື້ນັບເພິ່ງພາອາໄສເຊິ່ງກັນແລະກັນ, ພົນເອກ ຟານວັນຢາງ ເຫັນວ່າ ປະເທດໜຶ່ງຍາກທີ່ຈະສາມາດຮັບມືຢ່າງມີປະສິດທິຜົນໂດຍລຳພັງ ກັບບັນດາສິ່ງທ້າທາຍດ້ານຄວາມໝັ້ນຄົງທີ່ນັບມື້ນັບສັບສົນ, ທັງແບບດັ້ງເດີມ ແລະ ບໍ່ແມ່ນແບບດັ້ງເດີມ.
ທີ່ເວທີປາໄສ, ພົນເອກ ຟານວັນຢາງ ຍັງໄດ້ສະແດງຄວາມເຫັນໃຈຕໍ່ໄພພິບັດນ້ຳປ່າໄຫຼຫຼາກທີ່ຫາກໍເກີດຂຶ້ນ ຢູ່ເຂດຊາຍແດນຈີນ ແລະ Nepal.
ພົນເອກ ຍັງໃຫ້ຂໍ້ມູນວ່າ ງານວາງສະແດງປ້ອງກັນຊາດສາກົນຫວຽດນາມ ຄັ້ງທີ 3 ຄາດວ່າຈະຈັດຂຶ້ນໃນເດືອນ 12/2026 ພາຍໃຕ້ຫົວຂໍ້ “ສັນຕິພາບ - ມິດຕະພາບ - ຮ່ວມມືກັນພັດທະນາ”.
ຕາມພົນເອກ ຟານວັນຢາງ, ຫົວຂໍ້ນີ້ ສະແດງເຖິງຄວາມປາຖະໜາຂອງຫວຽດນາມ ທີ່ຈະຮ່ວມກັບບັນດາປະເທດຊຸກຍູ້ການຮ່ວມມື, ພັດທະນາພື້ນຖານປ້ອງກັນຊາດໃຫ້ນັບມື້ນັບເຂັ້ມແຂງ, ຮັບປະກັນເອກະລາດ, ອະທິປະໄຕ ແລະ ບູລະນະພາບແຫ່ງດິນແດນ, ປົກປ້ອງຜົນປະໂຫຍດຂອງປະເທດຊາດ - ຂອງຊາດ, ພ້ອມທັງປະກອບສ່ວນໃຫ້ແກ່ສັນຕິພາບຂອງພາກພື້ນ ແລະ ໂລກ.
 BRICS 2026: ປັບປຸງຄວາມເຫັນພ້ອມ, ເປີດກວ້າງໂອກາດຮ່ວມມື ຍສໝ - ກອງປະຊຸມສຸດຍອດ BRICS ຄັ້ງທີ 18 ໄດ້ປິດລົງດ້ວຍການຮັບຮອງຖະແຫຼງການ New Delhi 2026, ຢືນຢັນຄືນຄຳໝັ້ນສັນຍາແກ້ໄຂຂໍ້ຂັດແຍ່ງສາກົນດ້ວຍສັນຕິວິທີ, ຊຸກຍູ້ລັດທິຫຼາຍຝ່າຍ ແລະ ເປີດກວ້າງພື້ນທີ່ຮ່ວມມືເພີ່ມຕື່ມ ໃນສະພາບການທີ່ BRICS ຄົບຮອບ 20 ປີແຫ່ງການກໍ່ຕັ້ງ ແລະ ພັດທະນາ. |
 ກິດຈະກຳການຕ່າງປະເທດຂັ້ນສູງ ຫັນແນວທາງເອກະລາດ, ເປັນເຈົ້າການ ໃຫ້ເປັນຮູບປະທຳ ຍສໝ - ໃນການຜັນຂະຫຍາຍແນວທາງການຕ່າງປະເທດຂອງກອງປະຊຸມໃຫຍ່ ຄັ້ງທີ XIV ຂອງພັກ, ໃນໄລຍະຜ່ານມາ ການນຳພັກ, ລັດຫວຽດນາມ ໄດ້ຊຸກຍູ້ຫຼາຍກິດຈະກຳການຕ່າງປະເທດຂັ້ນສູງ, ພ້ອມທັງຕ້ອນຮັບຫຼາຍຄະນະຜູ້ນຳຂອງບັນດາປະເທດ, ຜ່ານນັ້ນ ຫັນທິດນຳເອກະລາດ, ເປັນເຈົ້າການ, ຫຼາກຫຼາຍສາຍພົວພັນ, ຫຼາຍຝ່າຍ ໃຫ້ເປັນຮູບປະທຳ ແລະ ຍົກສູງປະສິດທິຜົນການເຊື່ອມໂຍງສາກົນ. |
ມິງດຶກ
